Feeds:
Artigos
Comentarios

Archive for the ‘O Galeón’ Category

E agora a pintar…

Creo que dende antes de que o galeón collese camiño para Muros Brea xa andaba pensando en pintalo, así nada máis chegar comezouse a buscar sitio para realizalo traballo, pero a discusión xurdiu á hora de elixila cor.

O Fininho quería negro, o Ferreiro azul, eu dicía branco(por barato)…, pero pensando que a cor era o que primeiro ía identificalo barco, había que buscar algo un pouco orixinal, e comezamos a repasar, negro xa son o Rei do Mar, o Nuevo Jorita, o Ría de Ferrol, adeus á cor do Fininho. Azul son o Vieta, o Sanxenxo e o Cortegada, adeus á cor do Ferreiro. O Silma, o Nuevo Sofía e o Adelino Manuel son brancos, e por riba a pintura branca só costa un euro menos o quilo que a pintura de cor, adeus ó branco. O Luísa e o Punta Pragueira son verdes. ¡¡¡Arrédemo, menos mal que hai poucos galeóns!!!. Despois de moitas probas, incluso simulacións informáticas, a cor definitiva ía ser un crema ou óso, algo así como o hidria (con ese non nos ía confundir ninguén, aínda que só fose pola cheminea), a cuberta ía ser cor óxido e as casetas e regala marrón.


Probas con fotoxop.

A tarde do venres 10 o RH1 subía ó varadoiro de BAFOR en Muros, e dende Laxeiras, entrando en Muros, xa se vía e resaltaba a súa cor “minio”.

A tarde do sábado 11 tiña que falar co Ferreiro e quedamos onde o barco xa que el quedara con Brea alí, cando andábamos falando na cuberta do barco sorpréndenos Brea dándonos cadansúa trencha e póndonos a rascar tódalas xuntas de brea da cuberta mentres el ía estopando os bances das amuras (aquelas que fixeran auga durante todo o traslado). Aínda votamos un bo anaco no traballo, Brea subía á cuberta de cando en cando para ver como se nos daba o oficio de calafates e corrixirnos a forma de collela trencha. O problema foi que co vento que facía a brea que íamos recortando ía escapando e pegábase a outro sitio, así e todo démoslle un avance.

Esa popa.

Dende o luns seguinte un grupo de membros da AVV dedicouse a pintar de minio todo o RH1, déronlle dúas capas a todo, pero antes remataron o traballo que o Ferreiro e máis eu comezáramos o sábado. Foron traballando no galeón, en diversas tandas, segundo a dispoñibilidade de cada un: Antón, Pepe, Ramón , Brea, Manolo de París, Pin e Bertulo.

Eses días aproveitando que un dos veciños de varadoiro, un fermoso iate, tiña unha cor moi similar á que buscábamos e armados coa carta de cor Ramón e o resto da “cuadrilla de entresemana” decidiron que a cor que máis se parecía era a óso, e encargárona.

Pepe co rodillo.

Con estes antecedentes o Ferreiro cítanos para pintar, o sábado día18 as tres e media, alí nos plantamos “a cuadrilla do fin de semana”, armados de buzos gorras e roupa de traballo, a primeira sorpresa foi atopar o varadoiro pechado, alá tivemos que facer algún equilibrio para ir adiantando traballo mentres non nos abrían, por riba a pintura non chegaba ata as catro, ben, fomos preparando un adamio e as ferramentas de traballo.

Pepe Gotera e Otilio.

A segunda sorpresa foi cando abrímola pintura, non se parecía en nada á da etiqueta, era claramente “branco”, como fora encargada á fábrica pouca discusión había, ademais o traballo había que facelo. Así que alá nos puxemos a pintar. Ó pouco rato chegou un dos responsables do varadoiro para abrirnos a porta, o que nos permitiu meter o coche do Ferreiro dentro para ir oíndo o que facía Mosquera na Vuelta, mentres uns íamos pintando dende abaixo, outros dende arriba ían dándolle ós remates da regala e trancanil e Brea ía enmasillando as xuntas dos bances das amuras.

Mentres estábamos pintando Ramón foi buscalo resto da pintura e ó pouco xa estábamos traballando na amurada, o Ferreiro, Brea e máis eu tirados pola cuberta para chegar á todos os recunchos, outros dous Juan Antonio e Álvaro ocupábanse das brazolas e Pepe e Eduardo ían pintando os cuarteles. Tardamos máis con esta parte que en pintar todo o casco.

Inda que parece branco, é cor óso.

Á hora de pintala cuberta chegou a terceira sorpresa, a pintura que tiña que ser vermello óxido antideslizante, non era tal, e era pintura sintética naval color bermellón. Cando Juan Antonio e Álvaro comezaron a facelos recortes dos barraganetes comezaron tamén os comentarios sobre a elección da cor xa que o vermello aquel era máis apropiado para a moqueta dunha igrexa que para a cuberta do galeón, ó final Ramón agarrou o bote que quedaba e toda vez comprobado que non era o que se pedira cambiouno, na segunda man corrixirase.

¡Que bodito!

Pasadas xa as sete e cando estábamos cos últimos remates chegou o Fininho, que non puidera vir antes, a tirarnos unhas fotos en plena faena, para deixar constancia da tarea.

Brea cos retoques.

Máis de tres horas despois de comezar e con sete persoas traballando enriba do barco o RH1 tiña a súa primeira man de pintura dada, esperamos que o xoves cando a “cuadrilla de entresemana” de a segunda man a cor óso se comece a parecer á da carta de cores e non sexa tan branca, e que sexan un pouco condescendentes coa “cuadrilla do fin de semana” non falen moi mal de nos e que con un pouquiño de lixa consigan corrixir uns cantos “chorretóns” que as nosas mans inexpertas, aínda que voluntariosas, deixaron ó longo do casco.

Escrito por Xaquín Fabeiro.

Advertisements

Read Full Post »

O que habían de ser varias entradas neste blogue acábanse convertendo nunha soa pola precipitación dos acontecementos, aínda que tamén as vacacións foron responsábeis de certa lentitude á hora de ir actualizando o blogue.

O día 18 de xullo visitábamos o estaleiro de Mougán para comprobar o estado das obras, alí puidemos ver como o galeón xa estaba practicamente rematado, faltaba só darlle minio á cuberta, así, esperabamos que o barco fose á auga a inchar esa mesma semana, incluso era posible que asistise á concentración de galeóns que organizaban os nosos amigos da Rabandeira en Vilanova o que, ó fin, non foi posible, o galeón aínda tardou uns días en ir ó mar.

Entre tanto, todos os membros da asociación afanábanse en ir ultimando a Abelleira Mariñeira 2010, moito traballo, relatado explendidamente polo Fininho. Mentres estábamos en plena festa avisáronnos de que o galeón xa volvera ó seu sito, ó mar da Arousa, con tanto traballo non demos acudido ó evento, que realmente merecía que se lle dese algo máis de solemnidade, pero foi calado, sinxelo e efectivo.

Coas miñas vacacións xa comezadas, o 6 de agosto fun de turista coa familia á Illa de Arousa, e logo de dedicarlle un tempo á gastronomía fomos ver o RH1 que estaba na praia de Riasón, con unha estampa espectacular. Chamoume a atención ver como os bances das amuras estaban bastante abertos, e pensei que tal e como estaba lle ía custar bastante inchar, xa que só lle chegaba a auga nas mareas cheas.

Ós poucos días vímolo na TVG cambiado de lugar e como testemuña de privilexio da botadura do Cortegada.

Xa Brea comezaba a pensar no traslado, e no importante que era pintar o barco canto antes. O Ferreiro decidiu aprazar esas decisións para despois do fin de semana do 21, xa que tiñamos comprometida a nosa presencia en Combarro coa buceta.

O galeón nos mortos da Dorna.

O día 24 o Ferreiro, Brea, Manolo de París e Venancio de Muros viaxan á Illa para comprobalo estado do RH1. O barco estaba ben inchado, xa collía pouca auga pola obra viva, pero a súa ubicación na Illa complicaba o traslado, xa que se dependía das mareas. Valorando as distintas posibilidades para a realización do traslado deciden que era mellor movelo barco a algún punto no que non se dependese da marea, así tentan contactar con Luís da Rabandeira, que nesta ocasión non puido axudalos, logo tentan contactar con Uxío da ACD Dorna, sorprendentemente conseguen falar con el, e ó final a planeadora da ACD Dorna, con Parada ós mandos, move o RH1 cara os mortos das embarcacións grandes da ACD Dorna que estaban libres.

Ese mesmo día comezan a xestalo traslado do galeón, repasando as condicións meteorolóxicas, só quedaba a posibilidade de trasladalo o día 25, xa que previsiblemente as condicións empeorarían nos seguintes días, ante a posibilidade de esperar ou a de actuar, tomouse a decisión de “tirar para diante”.

Contactan de novo con Luís, que esta vez si, ten a posibilidade de axudarnos no remolque ó día seguinte. Contactan con Juan para que nos axude co seu barco e así repartilo camiño entre os dous.

Quin e Brea preparando para sair.

Esa noite chámame o Ferreiro a eso das dez para ver si estaba disposto a participar no segundo traslado do RH1, a casualidade quixo que o día 25, para o que se programa o traslado, sexa o meu cumpreanos, vaia regalo, pasar a tarde no barco. Non contesto inmediatamente, pénsomo ben e de paso comprobo as prediccións meteorolóxicas, como me pedira o Ferreiro. Ó cabo duns corenta minutos chamo o Ferreiro para dicirlle que as previsións parecen boas para a aventura e que eu me apuntaba (como non). Nunca mirei e remirei tantas previsións na miña vida, de feito o primeiro que fixen ó erguerme o mércores foi mirar de novo tódalas páxinas meteorolóxicas que coñezo, incluídas algunhas que nunca uso. A eso das 11 da mañá chámame o Ferreiro ca intención de adiantala saída que tiñamos prevista para eso da unha da tarde, ó final arrancamos sobre as doce e cuarto, o Ferreiro, Brea, Manolo de París e eu mesmo cara a Illa, a aventura do traslado xa comezara.

A eso das dúas chegamos á Illa e dende a ponte temos a oportunidade de ver fondeados o RH1 o Rei do Mar e na praia de Riasón o Cortegada. Quedamos con Luís e cargamos as nosas cousas no María Cristina. Logo de comer, a eso das tres e media, embarcamos para dirixirnos ó Bao, alí amarrábamos o RH1 ó costado do bateeiro de Luís e toda vez que Brea comprobou que a auga que había abordo era a mesma que o día antes, poñiamos rumbo á ponte da illa, había que facelo camiño máis curto posible, uns minutos por riba das catro da tarde pasábamos baixo a ponte. A Arousa despedíanos cun día de sol.

O primeiro que fixemos unha vez en marcha, foi ir comprobando si había novas entradas de auga, e como era de esperar a obra viva aguantaba perfectamente, pero o banceado da amura de babor facía bastante auga, e a cantidade de auga aumentaba coa velocidade, Brea baixa ó rancho e comproba a vía, ía armado coa navalla e un anaco de trapo, pero finalmente decide deixalo así e pediulle a Luís que minorara un pouco a marcha, xa que así entraba algo menos de auga.

Brea amarrando o galeón.

Era hora de comprobalo funcionamento da bomba de achique. Para a ocasión, levábamos abordo un xerador e unha bomba de achique, que xa estreáramos preparando a Abelleira Mariñeira, instalamos o xerador entre as dúas casetas, deixando libres as tomas, o arranque e o desconectador. Para poder baixar e subir comodamente á bodega Brea puxo un dos cuarteis a modo de rampa, non era como unha escada, pero menos era nada. Puxemos a bomba na bodega e comezamos a achicar. Luís insistía que era pouca auga, pero nos preferíamos saber que eramos que de achicar, aínda que logo apagásemos o equipo, a bomba comezou a achicar e logo dun anaco a cantidade de auga no interior diminuíu considerablemente, ata o punto de ter que apagar o xerador porque a bomba non aspiraba. O lado malo desa operación foi que o escape do xerador quedou xusto na altura das tapas da caseta do motor, facéndolle un bo “negrón”, e non nos demos conta case ata chegar.

A viaxe seguía sen máis incidentes, Brea falando con Luís na ponte do bateeiro, eu tirando algunhas fotos, aproveitando para facer algunha chamada de teléfono, pero sobre todo sentado na popa do RH1 disfrutando do regalo de cumpreanos.

Cando xa nos acercábamos o carreiro de Sagres recibimos a chamada do Fininho que viña ó noso encontro, o mar estaba bastante duro e vendo que xa polo lado arousán da Barbanza o mar tamén comezaba a estar algo levantado Brea e Luís decidiron que era hora de deixar de ir ó costado do bateeiro e mentres eu carrexaba as nosas cousas do María Cristina ó RH1, Brea e Luís preparaban a manobra do remolque. En un momento estábamos soltos, só suxeitos ó María Cristina por un cabo. Coas presas quedounos un madeiro que preparara Brea para colocar un remo a modo de temón, así que tivemos que apañarnos con un cabo amarrado ó remo e a unha cornamusa, o RH1 gobernábase case só, tanto, que ó pouco rato Brea deixou o remo xa que o galeón ía dereitiño, e sentouse canda mín.

Remolcados do Playa de Bornalle.

Mentres nos adentrábamos no carreiro decidimos facer outra tanda de achicado, pero a bomba negouse a funcionar, a auga seguía subindo, eu fixérame a promesa de non preocuparme ata que a auga chegase a sobrequilla. Cando xa íamos fartos de probar, subimos a bomba a cuberta e afrouxamos unha torca que parecía unha válvula, o baixar de novo a bomba comezou a traballar e o nivel da auga baixou de novo, agora Brea sorría e ía moito máis tranquilo. O pouco volvemos a apagar a bomba.

Xa chegando ó final do carreiro o mar ía sendo algo máis incómodo e albiscamos o Playa de Bornalle achegándose a nos, ó pouco rato comezamos a manobra de cambio de remolque, sen problemas en uns minutos xa cambiáramos de remolcador e camiñabamos a moi bo ritmo. Luís seguiunos un anaco, chamámolo, despedímonos e agradecémoslle o traballo, aínda que sabemos que non hai agradecemento que compense favores coma estes.

A velocidade aumentou considerablemente, o Playa de Bornalle levábanos a máis de oito nós camiño do faro de Corrubedo, de repente fai unha virada brusca, nos non entendíamos nada, resultou que unha pequena variación respecto o rumbo da ida fixo que pasásemos perigosamente cerca dun baixo.

Traxecto do galeón.

Coa velocidade alta e os cabeceos que nos producía o mar de fondo a auga entraba moito máis e decidimos que había que volver prender a bomba, pero a condenada non quixo arrancar, nin dun xeito nin de outro, toleamos con ela, bodega abaixo, bodega arriba, e todo pola nosa improvisada rampa, ó día seguinte noteino ben. Pero non houbo de que, a bomba non funcionou máis. Visto que a auga xa subía dos calzos do motor e íase acumulando na cámara de popa, decidimos chamar ó Fininho a ver si no Playa de Bornalle tiñan algunha bomba, resultou que si, así que era hora de achegarse ó noso remolcador. A manobra foi a máis delicada de todo o traslado, xa entrando na Ría de Muros, o mar de fondo complicaba o asunto e a bomba non era precisamente lixeira, o botalón pasou u par de veces por riba da popa do bateeiro, si o mar nola xoga nese momento poderíamos telo partilo, pero non houbo problema. Conectamos a nova bomba ó xerador e Brea púxoa na cámara do motor, eso si que era achicar, o chorro de auga foi celebrado ata no noso remolcador.

Atracados xa en Muros.

A partires dese momento Brea ía xa moito mais relaxado, e disfrutamos dun paseo a alta velocidade ata Muros, cada rato conectábamos a bomba e baixábamos o nivel da auga no interior, que no peor momento chegou á altura dos palmexares, a uns tranquilizantes catro dedos do nivel que eu me marcara.

Había moita expectación.

A eso das oito e media enfilábamos o porto de Muros, era o momento de soltalo cabo de remolque e colocarnos abarloados ó costado do bateeiro, o Fininho subiu abordo do RH1 coa cámara de vídeo e comentándonos o complicado que tiveran o mar na viaxe de ida, toda a maquinaria de cuberta do Playa de Bornalle estaba trincada, por mor do mar de fondo.

Así abarloados entrábamos na dársena de Muros onde nos estaban esperando varios dos membros da asociación de veciños, e o Ferreiro e Manolo de París que volveran por terra e que nos traían uns neumáticos para defender ó RH1 da pedra do peirao. Tan pronto nos arrimamos á pedra subiu Beiro abordo para botarnos unha man coas amarras e antes das nove xa estaba o galeón na súa nova casa.

Dende estas liñas debemos darlle o noso agradecemento a todos os que co seu esforzo e traballo fixeron posible este traslado, Luís, Juan, Toto, Javier, Uxío, Salvador e Parada.

Escrito por Xaquín Fabeiro.

Video do traslado.



Read Full Post »

Os primeiros en chegar foron os irlandeses de Cork, viñan nunha furgoneta cun remolque no que traían os dous currachs. Era xoves pola tarde e atopáronnos na carballeira, no medio do choio. Despois de montaren as tendas e daren un raite ata a praia, levámolos para cear a Sorribos, no local social. Como bos anfitrións estabamos obrigados a deixar un sabor de boca inesquecible, así que alguén apañou uns berberechos en Liñares, o clásico “puñadiño para o arrós”, que logo a man experta de Bartolo converteu nun prato verdadeiramente saboroso. Pero sempre cómpre ter un plan B e, non fora ser o demo , a arma secreta para conquistar os convidados agardaba no conxelador dentro dunha garrafa. Como non podía ser doutro xeito, o licor café levounos dereitiños á fase “cánticos regionales”, que polo que se ve debe ser unha afición universal, pois o canto da Rianxeira agradou visiblemente aos nosos hóspedes. O bo ambiente desta especie de previa, que incluso disipou os temores a posibles dificultades comunicativas, encheunos de bos presaxios para a festa. Como curiosidade diremos tamén que, ao outro día, tras probar algún prato máis, esta vez da man do Nuño, os irlandeses pedíronnos que cando os vaiamos visitar levemos o cociñeiro connosco. E deste xeito entramos na primeira xornada da Abelleira Mariñeira 2010.

O equipo organizativo.Click na foto para ampliar.

O venres á tarde foron aparecendo as primeiras embarcacións sobre a area de Ventín. Primeiro os currachs e mais dúas dornas da Arousa , que tamén chegaran en remolque; máis tarde apareceu navegando, e por sorpresa, o balandro noiés Joaquín Vieta. Dicimos por sorpresa porque, a pesar de figurar na programación, uns días antes avisaran de que lles ía ser imposible acudir. Fose como fose, finalmente alí o estaba, e non cabe senón agradecerlle á tripulación a súa presenza, pois está claro que un precioso barco coma este enriquece moito a festa. Mentres, na carballeira, comezaban a alumear as brasas e os voluntarios bulían baixo a carpa, preparando mesa e mantel para preto de duascentas persoas. Churrasco á parte , o centro neurálxico da cociña estaba en Sorribos, onde se gardaban os alimentos e xa se preparaba parte do xantar do día seguinte. Con certo atraso sobre a hora prevista comezou esta primeira cea, aínda que a verdade é que nin aos músicos pareceu importarlles. Quedárase unha moi boa noite, despois de que nas primeiras horas se levantara un vento que por momentos nos fixo temer pola carpa. Logo da cea, a relaxación (que non apatía) dos asistentes obrigou á Banda da Balbina a empregarse duro para levantalos dos seus asentos. Tras deles deseguida entraron a saco os Terbutalina, que conseguiran atraer á festa a un bo número de xente nova seguidora do grupo. Por desgraza un problema no equipo obrigou a suspender o concerto cando a cousa se ía quecendo. Conscientes de que o forte estaba por chegar, a xente foise retirando á hora que a prudencia de cadaquén lle aconsellaba.

Os currachs irlandeses.Click na foto para ampliar.

O sábado á mañá as dornas e as bucetas xa saíron navegar. A catraia portuguesa Baltazar tiña que vir por terra desde Muros, debido ao forte vento norte. E é que este foi un dos factores que máis determinou as festas deste ano. Así como un espléndido sol nos propiciaba unha perfecta xornada de praia, o exceso de vento condicionou as actividades mariñeiras e incluso o número de barcos que finalmente puideron participar. Mais iso é algo co que hai que contar nun encontro deste tipo, o vento pode xogarcha, por exceso ou por defecto, así que non paga a pena lamentarse e máis vale tirar para diante co que hai. A media mañá chama Suso , dos Lajareu por Barlovento de Ribeira, e cóntanos que de alá saíron cinco dornas pero que á altura de Corrubedo catro tiveron que dar volta. O afouto patrón da dorna que chegou confesaríanos máis tarde que el o único momento en que temeu foi cando fronte a Monte Louro, a varias horas aínda de Ventín, vía como se lle acababan as cervexas. Non acabaron aquí as incidencias , propias por outra parte de calquera xornada de navegación tradicional. Mais ou menos á hora en que nos avisan de Ribeira, desde a praia estamos vendo como a buceta Mar de Muros pasa apuros para chegar desde a vila. Na lancha de apoio levamos ata a Mar de Muros a Uxío da Arousa para que lles bote unha man. A Ostreira, que tamén saíra desde Muros e con Beiro ao leme, consegue non sen traballos chegar ata Ventín. Despois deste duro inicio de xornada, ás tripulacións préstalles máis ca a ninguén un bo xantar con salpicón de marisco e lombo de porco. Tras da extensa sobremesa a xente comezou a baixar cara á praia, onde as tripulacións con máis mono de vela xa levaban un cacho enredando co vento e as ondas. O tempo continuaba igual, con sol e vento a fartar, polo que se confirmou a suspensión das regatas a vela. Non obstante a navegación libre si se podía realizar, e a ateigada praia de Ventín non tardou en contemplar un litoral inzado de pequenas velas que cheas de vento corricaban de aquí para alá.

O balandro Joaquín Vieta de Noia.

Avanzada a tarde chegou a hora das regatas a remos. Na de dornas venceu a intrépida Jloria, de Lajareu, e na de bucetas conseguiu o triunfo a embarcación local. Así e todo cómpre dicir que en todos os casos as tripulacións eran mixtas, formadas un pouco ao acaso, algo que quedou máis patente cando na última quenda se enfrontaron os dous currachs, ambos con tripulación galego-irlandesa enrolada para a ocasión.

A nosa buceta.

En rematando as regatas a organización xa se puxo a preparar a cea, para a que os asistente foron bastante máis puntuais ca no día antes. Pouco traballo tivo o trío encargado de facernos bailar o sábado. Ao pouco de comezaren pedíuselles que parasen un intre para realizar a entrega de premios e os agasallos a todas as tripulacións asistentes. Isto permitiunos entre outras cousas volver contemplar sobre as táboas as dotes de showman do Nuño, quen dirixiu a entrega coa mesma soltura e chispa coa que fai unha paella. Sen dúbida o trofeo máis valorado foi a garrafa de licor café coa que se obsequiu aos irlandeses. En agradecemento, varios deles, armados con bouzuki, bodhram e thin whistle, tomaron o escenario nunha acción digamos que “medio improvisada”, mentres os outros se distribuían entre o público, dispostos a facernos vencer o sentido do ridículo para poñernos a bailar ao xeito tradicional irlandés. Non tardaron en unirse as gaitas e as gorxas da máis festeira tropa que teñamos o pracer de coñecer. A xente da Arousa foi coma sempre unha garantía. Todo isto, que podería parecer unha anécdota, no fondo revela o verdadeiro espírito dos encontros. Non hai protagonistas e espectadores, cadaquén pode estar dunha ou doutra banda segundo lle apeteza en cada intre. Non fai falta ter carné de nada, aínda que si experiencia, e de súpeto o músico é espectador, o mariñeiro músico e o cociñeiro, presentador.

Tono Formoso.

Agradecementos: Concello de Muros, Protección Civil Muros, Xacobeo 2010, F.G.C.M.F., as empresas patrocinadoras, tódalas asociacións participantes e como non, a xente de Abelleira que colaborou para que todo saise ben.

Fotos da Festa.

Montaxe de video coas fotos da festa.

Read Full Post »

Os cartos, ai, os cartos

Aínda que vendo o blog e as fotografías da galería de flickr.com puidese parecer que estes últimos meses estivésemos parados, nada máis lonxe da realidade, os meses de febreiro e marzo foron frenéticos.

Como calquera pode imaxinar, un proxecto da envergadura da restauración do galeón non se pode financiar con recursos propios dunha Asociación de veciños, xa que logo, depende de fontes alleas de financiación, así a principal fonte son as subvencións das distintas administracións.

Dende o comezo do ano o Ferreiro leuse tódolos boletíns e diarios oficiais na busca das subvencións axeitadas, así algunha xa se pediu no mes de xaneiro.

Unha das que nos parecía que se podía axustar ó noso proxecto tiña un prazo curto de tempo de presentación, remataba o 24 de febreiro, co obxectivo de chegar a tempo o Ferreiro repartiu tarefas a varios dos membros do grupo de traballo, e mentres uns preparaban a documentación administrativa, outros encargabámonos dos presupostos e outros da memoria do proxecto, o día 19 de febreiro chámame o Ferreiro para darme a nova de que o encargado da memoria confundírase de datas e contaba que aínda lle quedaba un mes, ¿e agora qué? A min non me daba tempo, o día 21 íame a Madrid e ía estar completamente ocupado os días 22 e 23 co que redactar unha memoria facíase complicado, ó final redactamos algo que se podía chamar memoria a noite do 20.

Mentres estaba en Madrid chegou unha boa nova, SMS do Ferreiro “o prazo da subvención auméntase ata o 24 de marzo”,saltei do asento. Curiosamente, cando comprobamos as cantidades asignadas á subvención de marras decidimos que non merecía a pena concorrer a ela, pero o traballo non estaba perdido, reutilizaríamolo para a seguinte subvención, o novo prazo, 1 de abril.

Marzo prometía ser aínda máis duro que febreiro.

A subvención precisaba dun proxecto, dun presuposto e dun convenio de colaboración da Asociación co Concello, o domingo día 7 reunímonos co Alcalde e a Concelleira de promoción económica e concordan completamente con nós e co noso proxecto, “a min non tes que convencerme, só estou pensando de onde sacar os cartos”foi unha das mellores frases da concelleira cando eu soltaba disertacións sobre a conveniencia de ir adiante con este proxecto.

Xa estábamos de novo en carreira.

Agora tocaba volver a chamar a Gestenaval para ter un proxecto da parte a subvencionar, axudar ó concello con ideas para a memoria, e ver como se redactaba o convenio de colaboración.

En Gestenaval ían xustiños de persoal, os presupostos non chegaban, e xa viña enriba o día 19 que nos puxeramos como prazo para ter todos os papeis preparados para a subvención, xa empezaba o “desconto”, finalmente a semana do 22 ó 27 de marzo debíamos ter todo, os presupostos chegaron, en Gestenaval, como sempre, cumpriron e o venres tíñamos o proxecto definitivo coas correccións que lle foramos facendo esa semana, pero aínda nos faltaba o convenio co concello. O convenio chegou para revisar o día 29, vaia apuro, revisa cláusulas, propón modificacións e o Ferreiro ás carreiras para firmalo.

Finalmente todo está completo e preséntase en prazo, pero como “na casa do pobre a felicidade dura pouco” a subvención que presentáramos en xaneiro tiña deficiencias e hai que corrixilas, outra vez a correr para, nos dez días de prazo, cumprir co requirido.

Realmente estes meses teñen sido os peores dende que comezamos o proxecto, nalgún momento pensei en chamar a Mougan para que lle metese a motoserra o barco, o Ferreiro dicía un día “En que lío nos metemos unha tarde tonta na túa casa”, pero cando máis desanimado estás, chega o proxecto, e ves como vai ser o barco, ves as fotos e xa o imaxinas, qué ganas teño de velo a flote, pero canto traballo nos queda aínda.

Joaquín Fabeiro

Read Full Post »

Segunda visita ao galeón.

O día 23, aproveitando os días libres, fun de novo a visitalo RH1, como sabía que xa a popa estaba marcada ía aínda con máis ilusión a facer algunhas fotos para ir informando ó resto do grupo de traballo.

Saín cedo e a eso das dez e media de mañá xa estaba na Illa armado coa cámara. O traballo avanza a bo ritmo e xa vemos como a roda, para a que tomaban medidas hai unha semana, xa estaba colocada.

Tamén se aprecia como van os traballos na zona da quilla.

Ademais xa empezamos a ver como serán as formas do barco, e xa a popa está marcada.

E vemos tamén como vai recuperar a súa forma redondeada.

O que descubrín nesta visita é que aínda me queda moito por aprender nesto da madeira. Cando na miña anterior visita dicía que as cadernas non me parecían tan danadas, non podía estar máis alonxado da realidade, desfanse como cartón mollado, é realmente impresionante, e nalgunha quedan poucos milímetros do que algunha vez foi madeira. Canta razón tiña Mougán cando me dicía que ó desmontalas ían saír desfeitas.

E a visita non dou para moito máis, só para darlle un pouco á vea artística aproveitando a boa estampa do Rei do Mar, que lucía así de bonito.

Xaquin Fabeiro.

Read Full Post »

O xoves 17 de decembro, aproveitando que facía unha tarde estupenda, fría pero moi soleada, decidín ir ata a Illa de Arousa a coñecer o RH1, e ver como ían avanzando os traballos no Estaleiro de Mougan.

Sei que pode parecer raro que a estas alturas aínda non vira o barco máis que en fotos, e máis sendo un dos que apostou polo proxecto dende o inicio, pero xa tiña ganas.

Así que agarrei a cámara de fotos, e tirei para alá, acompañado do maior dos meus fillos.

Dende Pontevedra son menos de 45 minutos de coche, nun paseo polo interior do Salnés e practicamente todo por Autovía e Vía Rápida, so uns 15 km de estrada.

Xa na ponte da Illa víase claramente o Rei do Mar dos amigos da ACD Dorna varado na praia indicando a situación do taller de Mougán.

Mesmo na porta do estaleiro estaba o RH1 xa ca popa case espida do forro e sen resto das varandas que tiña na cuberta

Mentres estaba facendo esta foto acercóuseme Manuel Mougan fillo, e antes de que dixese nada identifiqueime como membro do grupo de traballo da Asociación de Veciños de Abelleira, e sen ningún inconvinte seguín ca miña laboura de “reporteiro”. Logo confesoume que case me vota unha bronca, xa que moita xente se achega a facer fotos sen sequera pedir permiso, pero unha vez identificado non tiven ningún problema, el mesmo facía tamén algunhas fotos, supoño que para ir documentando o seu traballo.

Vixiando ó pequeno e apartándonos dos sitios nos que ou molestábamos ou corríamos risco, xa que estaban a mover unas pezas grandes do interior do barco, seguín facendo fotos do estado do galeón.

Tanto da popa.

Como da proa

Nesta foto cun dos traballadores de Mougán a bordo, da unha boa idea das dimensións do RH1

Ó pouco tempo de andar por alí ás voltas achegouse a min Manuel Mougán, que nese preciso momento estaba tentando falar co Ferreiro. A súa cara non presaxiaba nada bo, atopabámonos co primeiro contratempo, unha das cadernas da aleta de babor que parecían nun perfecto estado, está podre na parte do forro

E para que se transmitise mellor a información tomei estas fotos da caderna.

O certo é que me pareceu preocupado, e a min nese momento foi como si me votasen un xerro de auga fría, si hai máis cadernas podres só se vai descubrir cando se vaia recravando o forro, e notarase porque non agarrarán os cravos, e eso non vai ser bo.

Máis en frío, na casa, vendo as fotos, non me parece tan grave, hai que miralo con coidado, pero semella que hai caderna suficiente como para que os cravos agarren, falamos de cadernas duns doce cm. nos que estarían afectados os dous ou tres cm. máis próximos ó forro, así, se o cravo é suficientemente longo, agarrará, en todo caso as cadernas que se poidan substituírse deberían cambiarse, é evidente que canto máis se faga agora mellor, pero claro, esa era a miña visión de profano. Ó día seguinte Brea xa ía pasar a velo barco, e cando Brea e Mougan falasen fariámonos unha idea mellor.

Xa aclarado con Mougan que con quen debía falar era co Ferreiro, que eu só era o “fotógrafo”, seguín a dar unhas voltas ó redor do galeón e vendo como xa desmontaran toda a roda, que tamén tiña algúns cachos podres, pero moito menos importantes.

Unha das cousas que non me encaixaban ca preocupación que me transmitía Mougan era que si a cousa era tan seria como a pintaba, por qué non estaba parados, e seguían a tomar medidas na roda e desmontando cousas. O feito de que seguiran traballando dábame tranquilidade, había imprevistos, pero serían solventables, e a preocupación debía ser máis unha sensación miña que unha realidade.

Seguín facendo máis fotos, tentando que se vise o máis posible do barco, incluso tentando que nas mesmas fotos se visen uns cachiños dos outros galeóns que están alí, tal e como se albisca nesta foto, o Cortegada da Asociación Rompetimóns, á esquerda, que ten unha estampa preciosa, e varado na praia o Rei do Mar dos nosos amigos da ACD Dorna, que cada día está máis bonito.

Non me puiden resistir a tirarlle unha foto ó Cortegada

Pasado un bo rato, e despois de compartir algunhas impresións con Mougan sobre a imposibilidade de fuxir do Murphy ese, decidín marchar, sobre todo porque o pequeno xa se cansara de ver barcos e xa non me deixou nin sacar unha foto do Rei do Mar, había que ir ó parque, cousas dos nenos.

A viaxe de volta a Pontevedra, foi “aderezada” con conversas co Ferreiro sobre o tema das cadernas, nas que reafirmaba a miña inquedanza, e lle contaba as miñas impresións. Ó final todo quedaba pendente da visita de Brea ó estaleiro, e segundo o que vise no barco e co que falase con Mougan tomaríanse decisións.

O venres 18 non pasei un bo día, durante toda a mañá mantiven esa sensación de inquedanza, sentía que o proxecto no que nos implicáramos uns meses atrás estaba de novo no aire, case tanto como cando a bomba non quería traballar o día do traslado, toda a ilusión que puxéramos no proxecto, todo o esforzo e traballo realizado na presentación, tódolos compromisos e boas palabras podían irse ó traste.

Pasado o mediodía chamoume o Ferreiro coas novas da visita de Brea ó galeón, reafirmaba o que nos dixera Mougan e as cadernas danadas ían ser substituídas, ademais a quilla que parecía en bo estado tamén estaba un pouco tocada, así decidiuse cambiala quilla, e ir vixiando as cadernas a medida que se fose recravando o forro e si era preciso substituiríanse outras cadernas.

Segundo Brea, supoñemos que sacado da experiencia ou de algún “ancestral segredo” dos carpinteiros de ribeira, os barcos podrecen máis pola popa que pola proa, así que é probable que non atopemos máis cadernas malas.

Ó cabo, o galeón verá substituída a proa, a quilla e o codaste, con unha reforma total da popa, case imos ter un barco novo a estrear.

Seguimos adiante

Xaquin Fabeiro

Read Full Post »

Despois de que os teléfonos chegaran mesmo a botar fume, por fin chegou o día da Presentación.

O punto de encontro foi no Bar Hórreo de Abelleira á unha do mediodía. Sobre a unha e media estabamos boa parte dos membros do Grupo de Traballo do Galeón da Asociación de Veciños “A Ostreira” dispostos en comité de benvida, para atender a Víctor, Luís e Jesús. Outros membros do Grupo acompañados de voluntarios e voluntarias da asociación xa levaban un bo anaco preparando a carpa no exterior e o salón de actos do Local Social de Sorribos

Unha cervexa fresca e unha tapa de orella foron boas compañeiras da pertinente presentación  e primeira toma de contacto nunha xornada que desexabamos proveitosa para a Cultura Marítima.

O Grupo convidou aos conferenciantes a un xantar en Serres, concretamente no Restaurante Marbella de Boa Vista, topónimo acaído que non precisa maior explicación sentados na terraza cuberta do restaurante. O pano de fondo da figura familiar de Montelouro, os restos dunha antiga salgadeira nun primeiro plano e a vista que continúa ata as salgadeiras e porto de Anido, ata Muros descansando dos ventos e o conxunto da boca da Ría. En definitiva unha atalaia desde a que contemplar toda a riqueza patrimonial desta parte da nosa Ría, e na que establecemos conxuntamente finalmente todas as pautas que ían definir o acto de presentación.

Sobre as catro, e coas tarefas de cadaquén establecidas en función da claridade da mensaxe que queriamos transmitir, levantamos da mesa e directos para o Peirao de Abelleira.

Chegamos a Sorribos e estaba todo perfectamente preparado, unicamente faltaba a xente. Comezaron a chegar veciñas e veciños de Abelleira, representantes das asociacións de cultura mariñeira da Ría; do Grupo de Cultura Mariñeira da Asociación Cultural “O Xeito” de Esteiro, da Asociación Mar de Muros, da Asociación Joaquín Vieta de Noia, de Xubimar (Asociación Muradana de Xubilados do Mar), e Manuel Caamaño do blog Homes de Pedra en Barcos de Pau.

Tamén chegaron os representantes políticos da administración municipal, provincial e autonómica que tiñan confirmado a súa asistencia así como a prensa escrita e audiovisual. Seguen a chegar veciñas e veciños de Abelleira e persoas interesadas na cultura marítima da contorna.

O acto estaba previsto para as cinco da tarde, e as cinco e cuarto pouco máis ou menos demos comezo á presentación nun salón de actos literalmente ateigado de persoas.

Rompeu o xeo O Ferreiro, Presidente da Asociación de Veciños “A Ostreira” cunha intervención na que fixo un repaso de todo o feito desde Abelleira no ámbito da cultura marítima centrándose principalmente na construción e botadura da buceta e do que significou o IX Encontro de Embarcacións Tradicionais de Galicia celebrado en Muros, como precedentes do proxecto máis ambicioso de darlle vida a un Galeón das Rías e impulsar o coñecemento e a salvagarda do inmenso tesouro que representa o patrimonio marítimo no seu conxunto. Incidiu tamén na necesidade de Abelleira de contar con mellores instalacións portuarias para a xente do mar, chamando a atención sobre outras carencias da parroquia entre as que destacou a deficiente conexión a internet, impropia dos tempos actuais.

A respecto da cultura marítima e do proxecto do Galeón de Abelleira expuxo textualmente:

a nosa intención, foi xuntar aquí a tres vértices dun triangulo, que esperemos que sexa amoroso:

-O promotor deste proxecto é a AVV a Ostreira, na que se encontran asociados mais do 80% dos veciños de Abelleira.

-As asociacións da cultura marítima, e fundamentalmente a súa Federación, que tanto nos axudaron coa buceta, e que esta xa a axudarnos co galeón, en especial José Luís, da Asociación Ravandeira, fundamental ata o de agora.

Esperamos facer un bo traballo e responder á confianza que puxestedes en nós.

-Para completar o triangulo, convocamos hoxe aquí, o derradeiro vértice, a administración, para explicarlle convintemente o proxecto, e pedirlle a súa axuda.”

Unha mostra clara da aposta polos plantexamentos colaborativos superadores do individualismo e a atomización, e unha chamada de atención ás administracións para que abandonen posicionamentos partidistas e respalden os proxectos que son froito dunha cidadanía unida.

A continuación presentouse o equipo de persoas que compón o Grupo de Traballo do Galeón de Abelleira da Asociación de Veciños “A Ostreira”, e que asume a responsabilidade de realizar todas as tarefas que axuden a impulsar a arribada a bo porto do proxecto:

José Antonio Rama (presidente da asociación), Xavier Veloso, Xaquín Fabeiro, Moncho Bouzas, Juan Verán, Tono León, Ramón Piñeiro, José Manuel Fernández, Manuel Tobío Tobío, Manuel Tobío Rivadeneira e Manuel Brea (mestre carpinteiro).

A quenda de palabra recaeu a continuación sobre Víctor Fernández, presidente da Federación Galega Pola Cultura Marítima e Fluvial. Invitou a todos os asistentes a dar un paseo pola beiramar e apreciar os elementos que compoñen o patrimonio marítimo; a propia paisaxe, casas e edificacións, o ecosistema mariño, as embarcacións, tamén as crenzas, as artes de pesca e os exvotos,… Transmitiu a amplitude da cultura marítima apoiándose no concepto elaborado polo expresidente da Federación, Dionisio Pereira.

A través dunha exposición amena e clara conseguiu compartir con todas as persoas reunidas no Local Social de Sorribos o amplo e valioso que realmente é, a pesar da súa aparente invisibilidade, o patrimonio marítimo e a necesidade da súa posta en valor como primeiro paso para o aproveitamento efectivo desta inmensa riqueza.

A continuación realizou a súa aportación Jesús Blanco, Profesor de Física da Escola de Enxeñería Técnica Industrial da Universidade de Vigo e autor da Guía de Embarcacións Tradicionais de Galicia, que tan útil está a resultar para a o enriquecemento do debate no que se sustenta a acción cultural do Grupo de Traballo.

Jesús realizou unha intervención na que puxo nun primeiro plano as características técnicas do Galeón das Rías, como tipoloxía resultado dunha hibridación da lancha do xeito, conxugada coas influencias da diversidade de embarcacións de transporte de mercadorías que abarca a area xeográfica comprendida entre o norte de Portugal e a cornixa cantábrica desde a alta idade media ata o século XX.

Ilustrou, apoiándose nunha combinación de fotografías históricas e outras actuais de galeóns recuperados ou construídos recentemente, a fasquía característica do Galeón.

Tamén a cuberta, aberta, corrida e sen bañeira de navegación. Defendeu a importancia da axeitada elección da arboradura na recuperación dun galeón como elemento de carácter esencial e non como un aspecto complementario ou accesorio, co que deixou aberta unha canle de debate necesario que terá que abordar o Grupo de Traballo e ao que está convidada toda a cultura marítima organizada por extensión.

Deixou de manifesto a representatividade do galeón do conxunto de embarcacións tradicionais, e a respecto do patrimonio marítimo e a cultura que o contextualiza. A aportación de Jesús foi fundamentalmente a de proporcionar e compartir unha visión en base a categorías teóricas sobre o galeón.

A intervención de Jesús complementouna Luís Iglesias, membro da Asociación Náutica Ravandeira e Patrón do Galeón “Nuevo Sofía”. Explicou cuestións concretas do proceso de recuperación no Nuevo Sofía e tamén a fórmula concreta de uso social que converte o seu barco nun tesouro, cunha longa estela de navegacións e polo tanto unha extensa traxectoria no exercicio de embaixador no mar da nosa cultura marítima. Luís explicitou e reiterou a envergadura do proxecto de recuperación do Galeón así como a súa inquebrantable vontade de colaboración. A aportación de Jesús foi principalmente fornecer, de consideracións de carácter práctico e desde a experiencia, un proxecto que bota a andar.

Pechou a quenda de intervencións explicativas do Proxecto do Galeón de Abelleira Xaquín Fabeiro, membro do Grupo de Traballo. Informou sobre a nova da que eramos coñecedores nas últimas horas de que o Galeón xa se atopaba na zona de traballo do Asteleiro Mougán da Illa de Arousa. Expuxo a última información que temos do proxecto de enxeñería encargado a Gestenaval, así como a concreción sobre o plano das instrucións que o grupo e o conxunto da asociación a través do debate democrático considerou pertinentes transmitir.

Expón asimesmo a elección sobre o modelo de cuberta que foi considerada máis adecuada e tamén a dimensión da embarcación con 12 metros de eslora por 3,90 metros de manga fóra de forros e 1 metro de puntal. O que permitirá a navegación con doce persoas entre os que, respetando a normativa ao respecto, tres serán membros da tripulación  e as restantes nove  prazas estarán dispoñibles para calquer dos usos  ós que está previsto destinar o barco. Indicou que o Grupo de Traballo ten carácter aberto e invitou a toda persoa interesada a integrarse e colaborar.

Comezou entón unha quenda de intervencións dos representantes políticos das administracións públicas, que foron convidados a participar na presentación coa finalidade de facelos partícipes dos aspectos que definen o Proxecto do Galeón de Abelleira. Todos eles, sen distinción de cor política, manifestaron publicamente o seu respaldo ao proxecto e a importancia que lle conceden á cultura marítima como factor de riqueza xerador de benestar social, o que consideramos especialmente importante na medida en que contamos con cargos electos das tres principais formacións políticas galegas, PPdeG, PSdeG e BNG.

Compartiron a xornada con nós:

-Caridad González Cerviño, Presidenta da Comisión de Cultura de Deputación Provincial de A Coruña.

-María Nava Castro, Directora Xeral do Comercio da Consellería de Economía e Industria.

-Rosa Quintana Carballo, Conselleira do Mar.

-Domingos Dosil Cubelo, Alcalde do Concello de Muros.

Chegamos así ata as sete da tarde aproximadamente e dado que estaba no seu punto a mexiloada, trasladamos o espírito de diálogo á carpa do exterior, na que se ben xa refrescara o tempo, estivemos comodamente dando boa conta das viandas e charlando.

Finalmente proxectouse íntegro o Vídeo da Botadura da Buceta, que foi o broche final dunha xornada que no Grupo de Traballo do Galeón xulgamos moi positivamente na medida en que o Proxecto do Galeón madurou e conseguimos ampliar e continuar tecendo complicidades e apoios para o Galeón de Abelleira e pola cultura marítima.

Eran perto das nove da noite e a xente seguía a bulir no Local Social de Sorribos, así que amigos e amigas a xornada foi completa, completa.

Moncho Bouzas.

Read Full Post »

« Newer Posts - Older Posts »